«اغراض السّیاسه فی اعراض الریّاسه»
عنوان: «اغراض السّیاسه فی اعراض الریّاسه»
تصحیح و شرح: جعفر شعار
صاحب اثر: ظهیری سمرقندی
پیشینهی چاپ: چاپ اول 1349، دانشگاه تهران
در میان نوشتههای اجتماعی و سیاسی به زبان فارسی، چند کتاب مهم و با ارزش دیده میشود که از جملهی آنهااست؛ نصیحه الملوک از امام محمّد غزالی، سیاستنامه از خواجه نظام الملک طوسی و قابوسنامه از عنصرالمعالی کیکاووس. فرق بارزی که این کتابها با سایر کتب اخلاقی و اجتماعی دارند در روش بیان دستورهای اخلاقی و مسایل اجتماعی است، چه مؤلفان آن عموماً مردان سیاست و در دستگاه پادشاهان و امیران بودهاند: امام محمّد غزالی در خدمت خواجه نظام الملک وزیر و مدرّس مدرسهی نظامیّه؛ خواجه نظام الملک مؤلف سیاستنامه، وزیر با تدبیر آلب ارسلان و ملکشاه سلجوقی، عنصرالمعالی کیکاووس بن اسکندر مؤلف قابوسنامه از امرای دانشمند آل زیاد؛ کتاب «اغراض السّیاسه فی اعراض الرّیاسه»، آن چنان که پیداست کتابی است از این دست. متنی گرانقدر از آثار کهن ادب فارسی است که با نثری دلکش و نکاتی ظریف، امیران و سیاستمداران را سودمند میافتد.
این کتاب با نثری مصنوع لطایف کلام پادشاهان، فرمانروایان، پهلوانان، فیلسوفان، پیامبران و خلیفگان را بیان نموده و در آغاز به مدح آنان پرداخته و داستانهایی کوتاه و بلند به مناسب آورده است. مندرجات کتاب، تنها مطالب اخلاقی و اجتماعی نیست، بلکه مؤلف گاه گاه به مناسبت مقام در باب دانشهای گوناگون از قبیل فلسفه و حکمت و موسیقی و نجوم و ریاضی و معماری از زبان دانشمندان شرحی آورده …
این کتاب از میان چهار نسخهی خطی، تصحیح و شرح داده شده و دارای واژهنامه و ذکر مطالب نسخ دیگر درپانوشت میباشد، که استفاده از این گنجینهی ادبی را آسان کرده است.
برای نوشتن دیدگاه باید وارد بشوید.